Python - List Tuple Dictionaries Sets
List (siyahılar)
1.
list() keyword ilə
2.
[1,2...] mötərizələri ilə
Tuple (Cütlük) (tuple-lar
yaradıldıqdan sonra yeni element əlavə oluna bilmir, dəyişdirilmir və silinmir)
1.
tuple() keyword ilə
2.
() mötərizə köməyi ilə
Dictionaries (Lüğət)
1.
dict() keyword ilə
2.
{ } mötərizə köməyi ilə
Sets (Çoxluqlar)
1.
set() keyword ilə
2.
{} mötərizə ilə (Məsələn: a =
{2,True,6,6,7.9, 1, 'x',12, 'y'})
Çoxluğa boolean dəyər vermək olmur
Artan sıra ilə düzülür. Təkrar element olmur.
List
1.
append() funksiyası: Siyahının
sonuna element əlavə edir.
2.
insert() funksiyası: Siyahının
göstərilən indeksinə element əlavə edir.
3.
Remove funksiyası: Siyahıdan
verilən dəyəri çıxardır
4.
del funksiyası: Siyahının hər
hansı bir indexini və ya ümumiyyətlə siyahını silmək üçün istifadə olunur
5.
pop funksiyası: siyahının son
elementini və ya verilən elementi çıxardır və silinən elementi bir dəyişkənə mənimsədə
bilirsiz
6.
in funksiyası: Element siyahıda
varsa, True, yoxdursa, False verir
7.
not in funksiyası:Element
siyahıda yoxsa, True, varsa, False verir
8.
index funksiyası: Axtardığınız
element siyahıda varsa, onun yerləşdiyi indexi verir, yoxdursa, Value Error
verir
9.
sort funksiyası: siyahının
elementlərini kiçikdən böyüyə doğru sıralayır
10.
reverse funksiyası: Siyahını tərs
çevirir, başdakı axıra, axırdakı başa gəlir
11.
count funksiyası: Müəyyən bir
elementin siyahıda neçə dəfə keçdiyini göstərir
12.
min funksiyası: ən kiçik
elementi göstərir.
13.
max funksiyası: ən böyük
elementi göstərir.
14.
sum funksiyası: elementlərin cəmini
göstərir
15.
Siyahıda element yaratma
yolları (list comprehension): a = [i for i in range(100)] a = [i+2 for i in
range(100)]
Tuple
Bu,
sıralanmış, dəyişməz (immutable) bir kolleksiyadır. Yəni, bir tuple
yaradıldıqdan sonra, onun içindəki elementləri dəyişdirmək, silmək və ya əlavə
etmək mümkün deyil.
1.
in funksiyası: Element tuple-da
varsa, True, yoxdursa, False verir
2.
not in funksiyası:Element
tuple-da yoxsa, True, varsa, False verir
3.
index funksiyası: Axtardığınız
element tuple-da varsa, onun yerləşdiyi indexi verir, yoxdursa, Value Error
verir
4.
min funksiyası: ən kiçik
elementi göstərir.
5.
max funksiyası: ən böyük
elementi göstərir.
6.
sum funksiyası: elementlərin cəmini
göstərir
Dictionaries
1.
Get əmri: İçinə yazdığımız
açara uyğun dəyəri gətirir. Əgər açar yoxdursa, xəta vermir, None yazır
2.
in əmri: Əgər ki açar lüğətin
içində varsa, True verəcək, yoxdursa, False verəcək
3.
not in əmri: Əgər ki açar lüğətin
içində varsa, False verəcək, yoxdursa, True verəcək
4.
Yeni bir element əlavə edəndə
aşağıdakı syntax istifadə olunur: lugetadi["acar"] =
"deyer"
5.
Dəyər silmək (del func):
del(a['acar'])
6.
items() əmri: Həm açar, həm də
dəyərlərə eyni anda çatmağınıza kömək edir
7.
keys() əmri: Lüğətdəki açarları
tək-tək gətirməyinizə kömək edir
8.
values() əmri: Lüğətdəki dəyərləri
tək-tək gətirməyinizə kömək edir
9.
len(): Lüğətin içindəki
dataların sayını qaytarır
10.
update() əmri: Lüğət yeni bir
lüğətlə əvəz olunur. Var olan açarların dəyərləri yenilənir, olmayan açarlar isə
əlavə olunur.
11.
copy() əmri: Lüğətin elementlərinin
bir kopyasını yaradır.
12.
clear() əmri: Lüğətdəki bütün
elementləri silir, amma lüğətin özünü saxlayır.
13.
del() əmri: Lüğəti tamamilə
silir
Sets (Çoxluqlar)
1.
add() əmri: Mövcud çoxluğa
element əlavə edir.
2.
remove() əmri: Mövcud çoxluqdan
element çıxardır.
3.
difference() əmri: Birinci
çoxluqda olub, ikinci çoxluqda olmayan elementləri tapmaq üçün istifadə olunur.
4.
intersection() əmri: İki
çoxluqda ortaq elementləri tapır
5.
isdisjoint() əmri: İki çoxluğun
ortaq elementi olub-olmadığını yoxlayır. Yoxsa, True verir, varsa, False verir
6.
issubset() əmri: Bir çoxluqda
olan bütün dəyərlərin hamısının digər çoxluqda olub-olmadığını yoxlayır. Varsa,
True verir, yoxsa False
7.
issuperset() əmri: bir çoxluğun
digər çoxluğunun bütün elementlərini içində tutur mu, yoxlayır. Tutursa, True,
yoxsa False
8.
union() əmri: İki çoxluğun birləşməsini
tapmaq üçün istifadə olunur.